Të punuarit me ndërrime e plakë trurin për disa vjet, kuptoni pse?
8 Prill '25
Nuk është lajmi që çdo punonjës që punon me orare të ndryshme dëshiron ta dëgjojë. Jo vetëm që orët e parregullta janë të këqija për jetën tuaj shoqërore dhe me gjasë shëndetin tuaj, por ka një efekt kronik në aftësinë tuaj për të menduar, ka zbuluar një studim i ri.
Studimi, i botuar në revistën ‘Occupational and Environmental Medicine’, shqyrtoi ndikimin afatgjatë në aftësitë njohëse të njerëzve të punës me ndërrime që ndryshojnë shpesh.
Studiuesit në Francë dhe në Mbretërinë e Bashkuar ndoqën punëtorët e punësuar dhe në pension në Francën jugore – disa prej të cilëve nuk kishin punuar kurrë me turne, ndërsa të tjerët i kishin punuar me vite – gjatë një dekade.
Ata zbuluan se puna me orare të ndryshme ishte e lidhur me njohje të dëmtuar dhe dëmtimi ishte më i keq tek ata që e kishin bërë këtë për një periudhë më të gjatë.
Ndikimi ishte veçanërisht i theksuar tek ata që kishin punuar me orë jonormale për më shumë se 10 vjet - me një humbje në aftësitë intelektuale ekuivalente me trurin në moshën 6.5 vjeç.
E vetmja gjetje inkurajuese për punëtorët me turne është se rënia mund të anulohet me kalimin në orar të rregullt. Lajmi i keq? Duhen të paktën pesë vjet, sugjerojnë gjetjet, përveç shpejtësive të përpunimit.
Orë rrotulluese
Autorët thonë se hulumtimi i tyre është studimi i parë i publikuar mbi kthyeshmërinë e ndikimit kronik të punës me turne në tru pas përfundimit të punës me turne.
Për studimin, pjesëmarrësve iu kërkua të kryenin teste njohëse të destinuara për të vlerësuar kujtesën afatgjatë dhe afatshkurtër, shpejtësinë e përpunimit dhe aftësinë e përgjithshme njohëse në tre raste, në 1996, 2001 dhe 2006.
Pak më pak se gjysma e mostrës, 1,484 persona, kishin punuar me turne për të paktën 50 ditë të vitit.
Pjesëmarrësit ishin saktësisht të moshës 32, 42, 52 dhe 62 vjeç në kohën e grupit të parë të testimeve. Në total, pak më pak se 2,000 njerëz u vlerësuan në të tre pikat kohore.
Rreth një e pesta e atyre që ishin në punë dhe një përqindje e ngjashme e atyre që kishin dalë në pension kishin punuar me një model ndërrimi që rrotullohej mes mëngjeseve, pasditeve dhe netëve.
Drita e ditës mund të përmirësojë shëndetin e punonjësve të zyrës
Gjumi normal është një “privilegj” për punëtorët e natës
Ritmet cirkadiane
Studiuesit, nga Universiteti i Swansea dhe Universiteti i Toulouse, thonë se ky është një studim vëzhgues, kështu që nuk mund të nxirren përfundime përfundimtare rreth shkakut dhe pasojës.
Megjithatë, ata sugjerojnë se ndërprerja e orës së trupit mund të "gjenerojë stresorë fiziologjikë, të cilët mund të ndikojnë në funksionimin e trurit".
Njerëzit janë të lidhur për të fjetur natën sipas ritmit të tyre cirkadian, një cikël 24-orësh që sjell ndryshime fizike, mendore dhe të sjelljes në trup. Ritmi cirkadian ndikon në ciklet e gjumit, lirimin e hormoneve, temperaturën e trupit dhe procese të ndryshme. Përveç ndikimit intelektual, ndërprerja e tij është shoqëruar me probleme shëndetësore, duke përfshirë ulcerat, sëmundjet e zemrës dhe kancerin e gjirit.
Hulumtimet e tjera kanë lidhur gjithashtu mungesën e vitaminës D të shkaktuar nga ekspozimi i reduktuar në dritën e ditës me aftësitë më të dobëta të të menduarit, thonë studiuesit.
"Dëmtimi njohës i vërejtur në studimin aktual mund të ketë pasoja të rëndësishme sigurie jo vetëm për individët në fjalë, por edhe për shoqërinë në tërësi, duke pasur parasysh numrin në rritje të punëve në situata me rrezik të lartë që kryhen gjatë natës," paralajmërojnë studiuesit.
Të paktën, gjetjet sugjerojnë se monitorimi i shëndetit të njerëzve që kanë punuar me turne për 10 vjet do të ishte i vlefshëm, thonë ata./ AkademiPune